Jump to content

Libro nin Pagluto asin Pagconserva/9

Hali sa Wikisource
2449Libro nin Pagluto asin Pagconserva — Magna Kadunognan sa Ontokan1935Pura Villanueva Kalaw
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
CAPITULO IX
------
Magna Kadunognan sa Ontokan
PANGLINIG KAN MAGNA KASANGKAPAN NA PIRAK

Kumua kan malomoy na genero o gubing asin basaon nindo sa solucion nin sarong onzang carbobonato de Ammonia sa kabagnang litro kan tubig. Pagkatapos na mabasa isaray asin iyo an gagamiton na panglinig; sa siring na paagui, saindong mahihiling na manini garong bago an saindong kasangkapan.

Kaipuhan na ignatan na dai magkaigua nin tibaad nang gasgas an saindong kasangkapan na pirak. Sa paglilinig kaiyan siring an saindong guibohon: An apat (4) na onzang tiza pakalakagaon sa kabagnang litrong tubig. Palipoton asin ta bogtakan nin sarong onzang ammonia dagnan basaon an sadit na trapo asin iyo an ipagnosnos dagnan pahiran kan gapas.

SA MAGNA KASANGKAPAN NA NIKELADO

Manini makintab an nikelado kun lilingon kan MediaWiki:Proofreadpage pagenum templatepasta nin ammonia asin kan bicarbonate de sosa. Generong de lana an gagamiton sa paglilinig. Mahahale an takla por medio sa pagbubugtak kan taba nin carnero sa laog kan nagkapirang magna aldao. Dagnan nosnoson kan pinong gapong malomoy, despues hugasan sa maisog na sulucion kan ammonia saka hugasan sa malinao na tubig asin nosnoson kan mamarang yeso asin sa siring na paagui mahahale an takla.

PANGLINIG SA ALUMINIO

Kun an magna kasangkapan na iyan iignatan lamang nin marhay ay maghahaloy. An gabos na aluminio anan na nararaot kan alkali asin kan ano man na acido. Kaya dayaday na sasabonon asin huhugasan nin malinao na tubig bago isaray.

MAGNA KALDERONG BATBAT

Mangyayaring papution an laog kan calderong haloy nang guinamit sa siring na paagui: Bogtakan nin tubig saka kadikit na sabon asin borax. Takpan asin pakalakagaan sa laog nin sarong oras asin dagnan hugasan nin malinig.

PAGLINIG KAN PLANCHA

Kun may takla an plancha, magbogtak nin asin sa trapo asin dagnan inosnos nin maduon o kaya gumamit nin papel delija asin iyo an inosnos. Pahiran kan esperma an plancha o kaya inosnos sa alang na dahon kan batag ta iyo an magpapahalnas MediaWiki:Proofreadpage pagenum templatekaiyan.

PAGHALE KAN TAKLA NIN BATBAT SA GUBING

Basaon nindo kan tagok kan - limonsito saka nosnoson kan sabon, bogtakan kan dakol na asin saka ibalad. Uliton sagkod na mahale. Kun daing aldao ay ibogtak sa tognod kan nagkakalakagang tubig.

PAGLALABA KAN TELA NA DE LANA

Kun kamo maglalaba kan telang de lana ay sa mainit na tubig nindo labhan asin duman man guiraray hugasan. Dai ipagsablay kundi isabit, asin kun harani nang mamara planchahon na tolos.

PAGHALE KAN TAGUIPTIP SA GUBING
1. Nosnoson kan sabon asin kan tiza dagnan ibalad. Kun minsan kaipuhan na uliton ini.
2. Saro pang marahay na paagui ibontog sa maluyang sulucion kan clororo de cal asin ibalad tolos asáin dagnan hugasan.
3. Kumua kan sabon asin ta ronoton sa asin saka iyo an inosnos sa taguitip kan gubing. Asin ta bayaan na siring sa magdamlag dagnan sa agahugasan; kun dai pa nanahale, ay uliton guiraray.
4. O kaya bogtakan kan sabon saka tagok kan limonsito asin ta ibalad saka hugasan. MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
5. An saro pang paagui, ibonto gsa suero de manteca na madale saka ibalad.
AN PAAGUI KAN PAGHAHALE KAN MATSA KAN DUGO SA GUBING
1. Basaon kan gasolina asin bayaan na siring sa kadikit na oras dagnan hugasan.
2. Magtunao kamo nin kadikit na gaogao sa malipot na tubig asin iyo an inosnos sa mantsa asin pakaagui nin anom na oras dagnan sipillohon; asin ta kun igua pa, uliton pa guiraray.
AN PAGGADAN KAN KUTO

Kumua kamo kan pula kan sogok na matagas (linuto) asin ta isalak nindo sa kadikit na mantika saka bogtakan kan kadikit na aceite dulce. Ini iyo an gagamiton na ipapahid sa anit kan payo. Pakaagui kan 24 na oras hugasan sa tubig na maimbong na may suka asin dagnan sukrayon. Sa siring na paagui mahahale na an kuto.

PAAGUI KAN PAGGADAN KAN PURGAS ASIN SIBLAT

Bumakal kamo kan duang onzang estafisagria (polvos) sa botika asin iyo an saindong gamiton na ibogtak sa lugar na may magna siblat. Asin sa siring na paagui magkakagaradan iyan. Sa laog kan duang aldao mawawara na an magna sablat.

PAGGADAN KANA KINO

Kumua kamo kan apat na onzang mantika asin MediaWiki:Proofreadpage pagenum templatesarong onzang nitrato de mercurio cristalisado. Pagsalakon ini asin masahon saka ibogtak sa lugar na pinapadumanan kan magna kino. Kun iyan maparong ninda maruluas tagnaning kakanon asin sa siring na paagui sinda magkakagaradan.

MAGNA KAGAMITAN KAN LIMONSITO PANGLINIG KAN GNIPON

Magbugtak nin kadikit na gapas sa sarong palito asin ibontog sa tagok kan limonsito dagnan inosnos sa gapong pomez saka inosnos sa gnipon. Kun daing gapong pomez, gamiton an tiza o minsan an polvos na marka "Leon" ó "Lion" na nababakal sa magna tindahan kan Japon.

SA PAGPASARIG KAN GNIPON

Magpakalakaga kan rabanos sa tubig asin suka asin iyo ini an gamiton na pangsipillo kan gnipon paghugas.

AN PAYASONG AY NAKAPAGPAGAYON SA LALAUOGON

An tagok kan kan bayasong o limonsito ay nakakaputi sa kublit, nakakahale kan kintab kan lalauogon asin siring man kan taguiptip o pekas sa pisgni. Pugaon nindo an bayasong ó limonsito sa kadikit na gapas asin iyo an ipagnosnos kan lalauogon aga hapon asin sa siring na paagui maguiguin pino an saindong kublit.

MARAHAY NA PAMPATALOBO KAN BOHOK

Magpakalakaga kamo nin sarong onzang taMediaWiki:Proofreadpage pagenum templateba kan toro (si taba sa laog kan tolang) sa sarong onzang mantika kan orig. Bogtakan kan sarong onzang aceite de abellana. An pomadang ini ay marahay na magpatalobo kan bohok segun sa napatutunayan kan kadaklan.

KUN MAKAINOM KAN HILO

Kun dai pa minadatong an Doctor magsalak tolos kan magkasindakol na asin saka mostaza sa sarong basong tubig asin iyo an ipainom asin siya masuka; sa siring na paagui, mahahale an hilo. Marahay man na painomon kan clara kan sogok ta iyan marahay na pagnontra sa hilo.

KUN MATONOK KKAMO KAN PAKONG MAY TAKLA

Kun bakong hararom an lugad ay hugasan na lamang sa mainit na tubig na may salak na asin. Ibogtak nindo sa mainit na tubig na may tagdo kan acido carbolico. Marahay man na bogtakan an lugad kan 5% na solucion kan acido carbolico.

KUN NASUSUNGGO AN SARONG TAUO

Dai magduko kundi bogtakan kan gapas an dogno o kaya sulaton an dogno kan malinig na paño, asin ta iyan maontok. Dai man magsugna tagnaning dai magtoro guiraray an dugo. Kun dai pa guiraray naaampat an dugo ay itaas an duang kamot asin ta bason an loong kan malipot na tubig. O kun minsan ay bogtakan na lamang kan agua de MediaWiki:Proofreadpage pagenum templatealumbre an dogno asin iyan matonong na.

MARAHAY NA GUIBOHON SA LANOG NA LAMAN

An marahay ay fomentohan kan mainit na tubig, tagnaning mahale an kolog saka an pagnignitom. Tagnaning mahale tolos an pagnignitom ay pahiran kan mantekilla, ó kaya tapalan nindo kan Balsamo Tranquillo.

MARAHAY SA NAPASO

Kun an napaso ay tatapalan tolos kan kaputian kan sogok asin kan aceite de olivo dai magliliptok. O kaya pahiran kan tagok kan kamates, ó kan mentholatum ó tinta man kun daing mentholatum.

MARAHAY SA KUBLIT NA NATOTONG KAN SALGANG NIN ALDAO

Kun an saindong lalauogon o kaya loong ay natotong kan saldang nin aldao pahiran nindo tolos ta sa banggui patoson, asin pagkaaga hugasan asin kan tagok kan pipino (cucumber sa English), asin bogtakan kan crema (sa English cold cream). Mahahale man ini kan pinagsalak na walong onzang agua de rosas asin kan duang drakma kan tintura de henjui. Ini iyo an guibohon na tonico.

MARAHAY NA BOLONG SA PONGGOD

Sarong kutsaritang acido carbolico sa sarong basong agua de rosas an pagsalakon asin ta maraMediaWiki:Proofreadpage pagenum templatehay sa ponggod. Linigon gnona an ponggod dagnan bogtakan kan solucion, ignatan na dai mabogtakan an mata. Alagad tagnaning dai magdakol an ponggod ay likayan an pagkakan kan magna marecadong pagkakan, an mantika, an arak asin an kape. An tsa ay marahay man na pangporamos kan lalauogon ta manini mapula an saindong kublit.

AN PAGSUGPO KAN MARAOT NA PARONG KAN GANOT SA YOKYOK

Bumakal kan Spiro Powder sa Botika na halagang P0.50 asin iyo an ipahid sa loklok pagkatapos na magparigos, guibohon ini sarong beses sa duang aldao asin ta mahahale an parong kaiyan. Kun laing mabakal kaiyan, bakalon naman an Mum sa botika sa halagang P0.70 asin ta iyo an ipahid sa yokyok pagkatapos nin pagparigos bago magbolos kan gubing. Guibohon ini nin duang beses sa sarong Semana. Saindong mahihiling na iyan madaling mahahale.

AN PAGPAPATABA KAN MANOK NA GUNAKAN
Bumakal kamo kan 10 kilo kan harina de Avena; 8-1/2 kilo kan harina de maiz; 15 kilo kan harina de cebada asin 7-1/2 kilo kan harina de Habas. Pagsaralakon ini por medio kan mainit na tubig sagkod na maglipotog dagnan iy o an ipatuka o isabod sa manok na boot patabaon. MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
PAGHALE KAN DIGTA O MANCHA KAN PINTURA O BARNIS SA TELANG SEDA

Basaon an sarong trapo kan eter asin ta iyo an inosnos na luhayluhay sa lugar na may digta o mancha asin ta iyan mahahale. An gasolina man marahay na ipaghale kan mancha. Kun magbago an color o maglubad an seda tolos labhan sa tubig na may tinunao na amoniaco tagnaning maguli sa dati an color.

TAGNANING DAI TOLOS MAGPUTI BOHOK

Magtunao kan sarong gramong sulpato de hierro sa 60 gramong vino tinto asin lutoon na sarong minuto. Palipoton asin iyo an gamiton sa pagbabasa kan bohok duang veces sarong semana. Bayaan sanang mamara asin dai pagnosnoson kan tualla.

BOLONG TAGNANING MALIKAYAN AN PANGROROGON KAN BOHOK

Kumua kan gamot kan ortiga asin pagporotolon saka pakalakaan sa sarong litrong tubig asin kabagnang litrong suka. Pagkatapos haonon asin isaray tagnaning maglipot asin maglinao. Ini iyo an gamiton sa pagbasa kan bohok aroaldao, tagnaning malikayan an pangrorogon kan bohok.

TAGNANING MAGADAN AN MAGNA MARAOT NA DOOT SA SAINDONG HARDIN

Tagnaning mahale an magna doot na yaon diMediaWiki:Proofreadpage pagenum templateyan sa saindong hardin daing ibang paagui kundi ririhon kan gas an nasabing doot asin iyan magagadan.

AN PAGPAPAHALE KAN LAGNAO SA HARONG

Tagnaning madaling mahale an magna lagnao ay mag toton kamo nin alcanfor, asin ibogtak sa lugar na totoong malagnao asin an magna lagnao madurulag kun maparong an aso kaiyan.

AN PAGGUIBO KAN HAMON
1 lb. salitre
6 na onzang mapulang azucar
8 lb. asin
pirang dahon kan laurel

Sarong manok o kaya karne na boot guibohon na hamon. Tunawon an salitre, asin dagnan azucar sa kadikit na tubig na maguin mapulot sana. Pakalakagaon nin makasaro asin dagnan palipoton. Patoson an karne na boot guibohon na hamon sa laog kan 20 aldao saka pamarahon.

AN PAGGUIBO KAN KETSUP
dakol na camates na hinog
2 kutsaritang mustasang polvos
20 tagdo kan aceite de olivo
2 kutsarang paprika (bakalon sa groceria)
1 onzang laya
1/4 kutsarang paminton
1 kutsaritang pamientang polvos
1/2 galon kan suka MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
1/4 litro kan asin
1 kutsaritang polvos na clavo, canela saka
sangki (mababakal na tindahan kan Insek)
1/8 asefetada (mababakal sa botika, siring
kan bawang an parong)

Pagkatapos na mapakalakagaan an camates asin maluto haleon an piseg saka an ubak. Lutoon guiraray, na dayaday pagbokagon, idugang an suka asin an iba pang magna recadong kaipuhan. Kun luto na gabos ay ibogtak sa sarong boteng dakula asin sulatan na mahigpit.

AN PAGMIDBID KAN BAGONG SOGOK
1. Kun bago an sogok ay magaspang an ubak asin ta bakong pino asin makintab.
2. Kun bago ay tondag sa tubig na may asin (1/2 tasang asin sa sarong litrong tubig.)
AN PAGIIMBAK KAN SOGOK (PRESERVING EGGS)

An sogok ay maiignatan na haloy sa laog kan walo o sampolong bulan sa kadikit sanang gastos, nin huli sa paggamit kan salicato de soda. Iyo ini an paagui kan pagguibo: Tunawon an sarong kabtang kan salicato de soda sa siam na kabtang kan tubig, dagnan ibogtak an magna sogok diyan asin ta bayaan na malabawan kan tubig saka ignatan sa sarong lugar.

Si Mr. M. Burnouf igua man nin sarong paagui kan pagiimbak kan sogok. Kumua kan duang MediaWiki:Proofreadpage pagenum templatekabtang kan aceite de olivo asin sarong kabtang kan loot an potiokan. Pagsalakon na mainit, asin kun malipot na ay ipinta sa sogok o pahiran kan asin ta sa siring na paagui iyan matgatagal sa laog kan duang taon.

AN PAGIIMBAK KAN KARNE

An bantog na si Mr. M. Appert nagtokdo kan sarong paagui kan pagiimbak kan karne. Pagkatapos na maluto an karne ilaog sa lata na kaibahan kan sauce asin dagnan soldahan. Pakalakagaan sa "Baño de Maria" sa laog kan sarong oras may kabagna. Tolong oras kun dakula asin ta ignatan na marahay.

AN PAGIIMBAK KAN GATAS, SOPAS, ETC.

Pagkatapos na maibogtak sa sarong boteng malinig ay solatan na mahigpit asin pakalakagaan sa "Baño de Maria" sa laog kan sarong oras.

AN PAGIIMBAK KAN MAGNA FRUTAS

Kumua kan sarong tapayan kan malinig na tanguli asin duman ibabad ó ibogtak an magna bugnang kahoy na boot imbakon.

AN PAGUIBO KAN SABON
1 librang sosa tunawon sa 1/2 litro kan tubig
5 lbs. na aceite
1-1/2 kutsarang borax
1/2 tasang ammonia

Kun malipot na an pinagsalak na sosa ay ibog MediaWiki:Proofreadpage pagenum templatetak sa lana, bokagon sagkod na maguin mapulot, ibogtak sa sarong kahon na may sapin na papel tagnaning dai magdukot asin ta pamarahon.

AN MADALING PAGGUIBO KAN TINTA
Bumakal kan sarong onzang vitriolo romano, sarong onzang goma arabiga. Saro may kabagnang onzang pinolvos na agalla. Pakalakagaon gabos ini sa 10 onzang vino blanco o kaya suka. Pagkaagui kan sarong oras ay igua kamong marahay na tinta. MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
Mahalaga sa magna Pagluluto

An tasang ginagamit digdi sa librong ini na bilang takadan ay iyo idtong nagkakalaog kan 1/4 litro o 16 na kutsarang pano.

AN TAKADAN
3 kutsarita ----1 kutsara
8 kutsara ------1/2 tasa
16 kutsara -----1 tasa
2 tasa ---------1 pinta o 1/2 litro
4 tasa ---------1 quarto o 1 litro
4 quartos ------1 galon
1 onza ---------2 kutsarang dakula
BAÑO MARIA
An Baño Maria iyo an sarong bobogtakan na may nagkakalakagang tubig na nasa kalayo. Digdi ibinobogtak an anoman na baso o anoman na kasangkapan na boot pamarahon o pakalakagaon. MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
An Magna Sustanciang Kaipuhan sa Hawak nin Tauo

Segun sa magna bantog na niatong magna kimiko na arog ki Dr. Manuel L. Roxas asin iba pang magna doctor na nagsiriyasat kan magna mahalagang bagay na kaipuhan kan satuyang magna hawak sinasabing an hawak nin niato nagnanagnaipuhan kan magna minasunod na sustancia o mineral: proteina, taba, carboendrea, hierro, calcio. asin abo (ash).

Sa biglang pagtataram masasabi niato na an hawak nin tauo binibilog kan magna minasunod:

Tubig ------65 por ciento
Carboendrea ---1 por ciento (kulang)
Proteina ------18 por ciento
Taba ----------12 por ciento
Abo (ash) -----4 sagkod sa 5 por ciento

An magna tauong may magabat o masakit na guibo o trabaho nagnanagnaipuhan kan dakol na kakanon ki kan sarong tauo na nagtatrabaho sa oficina. An magna minasunod iyo an magna pagkakan na may sarisaring magna sustancia na kaipuhan na gayo kan satuyang hawak:


165
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
LISTAHAN KAN MAGNA KAKANON NA IGUA KAN MAGNA MINERAL O SUSTANCIA


PROTEINA:

An gabos na gugulayon: barantíong, calabasa, talong, hantak.
An gabos na gugulayon na may dahon: pace, ogbos, camote, pechay, lechugas, repollo.

CARBOENDREA:

Bagas, maiz, camote, tinapay, unod kan natong, miswa, sutangjon, miki.

TABA:

Mantika, mantekilya, taba nin karne, aceite de olivo, mani, pili.

HIERRO:

Gatas, pasas, pechay, lechugas, ogbos, camote, gabos na gugulayon na may dahon, camates, talong, kangkong.

CALCIUM:

Gatas, pasas, pèchay, lechugas, ogbos camote, gabos na gugulayon na may dahon: camates, talong, ogbos camote, kangkong.

ABO (ASH):

Talong, camates, habichuelas, amargoso, guisantes, kangkong tapayas, pepino, camote, patatas.

IBA PANG MINERAL:

Gatas, pasas, manzana, pechay, lechugas, talong, kangkong. An gabos na frutas.


166
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
AN KAHALAGAHAN KAN MAGNA BITAMINA

Sa satuyang kapanahonan, siring sa naabo kan mataas na kadunognan may manlaenlaen na vitamina na inaapod. Igua gnunian nin anom na vitamina na aram kan magna doctor na kaipuhan na gayo kan satuyang magna hawak. Iyo ining magna minasunod: Vitamina A; Vitamina B; Vitamina C; Vitamina D; Vitamina E; Vitamina F. An kakulagnan kan bagay na ini nagbubugna kan magna manlaenlaen na kahelagnan.

An pagkukulang kan Vitamina A ay nagbubugna kan helang na inaapod Xerophthalmia asin dai pagtalubo o pagdakula nin husto. An Xerophthalmia iyo an sarong helang na nagbubugna nin pagkabuta.

An pagkukulang kan Vitamina B nagbubugna kan helang na inaapod Beriberi.

An pagkukulang kan Vitamina C ay nagbubugna kan helang sa gnaros asin tolang.

An pagkukulang kan Vitamina D nagbubugna kan helang na inaapod Rickets sarong helang sa tolang na parating masumpugnan sa magna aki.

An pagkukulang kan Vitamina E iyo an pinagguiguikanan kan dai pagpreducir o pagnagnaki nin sarong babai.

An pagkukulang kan Vitamina F nagbubugna kan helang na inaapod na pellagra.


167
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
LISTAHAN KAN KAKANON NA MAY MANLAENLAEN NA VITAMINA
Vitamina: A:
Mantekilya, aceite de bakalao, sogok, bagas na bakong pinaputi, repollo, katoy nin baka, manok.
Vitamina B:
Sogok, hantak, patani, gatas, patatas, seboyas, maiz, trigo, tikitiki.
Vitamina C:
Narangjita, kahel, suha, limonsito, camates, hantak, repollo, ensalada, mongo, togue o pinatalubong mongo, rebanos.
Vitamina D:
Lana kan niog, gatas, labas aceite de bakalao, mantekilya.
Vitamina E:
Pechay, repollo, lechugas, katoy an baka, carabao o damulag.
Vitamin F:
Gabos na karne.


168
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
Indice


-A-


Atsara Mahamis ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 21

Atsarang Paras -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 22

Atsarang Tapayas ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 22

Atsarang Langbo nin Kawayan ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 22

Atsarang Lada saka Seboyas ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 23

Atsarang Picalili ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 23

Atsarang Mahamis na Iba ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 24

Atsara na Kaarog kan Indian Relish ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 25


-I-


Carne Puchero Guisado ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 25

Carne Cosido en Albondiguillas ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 31

Carne Cosido a la Benedictina ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 31

Carne Salchichon ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 32

Carne Chorizos de Extramadura -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 32

Carne Picada ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 33

Carne Asada ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 33

Carne Picadillos ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 33

Carne Calderita de Cabrito ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 33

Carne Pastel Casero ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 34

Carne Pastel Caliente ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 34

Carne Guisadong a la Española ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 34

Carne Sesos con Mayonesa --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 34

Carne Higado a la Italiana ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 35

Carne Relleno -A- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 35

Carne Relleno -B- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 36

Carne Albondiguillas ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 36


-I-
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template

Carne a la Pampera --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------37

Carne Rellena para el Cocido ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 37

Carne Guisado -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 37

Carne Estopadong --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 38

Carne Estopado -A- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 38

Carne Dila kan Vaca na Lutong Kastila ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 39

Carne Sesos con Mayonesa -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 39

Carne Sesos a la Pinero -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 39

Carne Picadillong may Patatas ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 40

Carne Menudo -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 40

Carne Chorizos con Castanyas ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 41

Carne Puchero -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 41

Carne Puchero Guisado -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 42

Carne Pucherong Filipino ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 42

Carne Estopadong --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 43

Carne An Pagguibo kan Chorizo ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 44

Carneng Kilauin ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 44

Carne Longanisang Pilipino ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 45

Carne Tamalis --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 45


-D-


Dulceng Kundol ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 144

Dulceng Rimas -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------144

Dulceng Santol -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------144

Dulceng Tapayas ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------145

Dulceng Iba ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 145

Dulceng Bayasong -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 146

Dulceng Ubak kan Suha ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 146

Dulceng Piña --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 147

Dulceng Makapuno ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 147

Dulceng Ubak kan Pakuan --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 147

Dulceng Alamag kan Piña ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 148


-E-


Ensalada may Manok ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 11


-II-
MediaWiki:Proofreadpage pagenum templateEnsaladang Pako ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 12

Ensaladang Pipino ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 13
Ensaladang Camates asin Maiz ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 13
Ensaladang Sarisari --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 13
Ensaladang Camates asin Tubo ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 13
Ensaladang Salmon asin Pipino ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 14
Ensaladang Lechugas ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 15
Ensaladang Hantak ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 15
Ensaladang Camates na may Mantekilya ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 15
Ensaladang Sira -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 16
Ensaladang Mani asin Batag ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 16
Ensaladang Frutas ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 16
Ensaladang Patatas ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 17
Enasaladang Repollo -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 17
Ensaladang Russia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 17
Ensaladang Iba Pa ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 18
Ensaladang Mantekilya ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 18
Ensaladang Pili ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 18
Ensaladng Bolivia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 19
Ensaladang Piña -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 19
Ensaladang Lanzones ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 19
Ensaladang Asparagus sa Laog kan lada o Sili----------------------------------------------------------------------------------------------------- 20
Ensaladang Repollo, Lada o Sili asin Zanahoria --------------------------------------------------------------------------------------------------- 20
Ensaladang Sogok, Repollo, Asin Lada o Sili ------------------------------------------------------------------------------------------------------- 20
Ensaladang Halohalo -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 21
Ensaladang Raw and carrot ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 21
Ensaladang Raw and Spinach and Carrot ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- 21
Ensalada Embajadora ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 21
Emparedados Nut and Jelly Sandwiches ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 109
Emparedados Nut butter and Olive Sandwich ---------------------------------------------------------------------------------------------------- 109
Emparedados Nut and Tomato Sandwich ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 110
Emparedados Egg sandwich -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 110
Emparedados Honey and Nut Sandwich ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- 110
Emparedados Raisen Sandwich --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 110
Emparedaos Nut and Fruit Sandwich ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 110
Emparedados Picnic Sanwich -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 111
Emparedados Tartar Sandwich ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 111


- III -
MediaWiki:Proofreadpage pagenum templateEmparedados Salmon Sandwich -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 111

Emparedados Sweet Sandwiches ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 112


-G-


Gugulayon -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 85

Gugulayon Sili o Ladang Darakula ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 85

Gugulayon Mongo kon Gabi --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 86

Gugulayon Minasang Patatas ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 86

Gugulayon Linutong Mongo ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 87

Gugulayon Patata na Linuto --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 87

Gugulayon Kalabasa kon Bakalao ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 88

Gugulayon Repollo con Huevos ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 88

Gugulayon Tinustang Talong -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 89

Gugulayon Tortillang Talong --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 90

Gugulayon Pinakbit -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 90

Gugulayon Kilawon -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 91

Gugulayon Repollo con Camates -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 91

Gugulayon Zanahoria ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 91

Gugulayon Camates a la Francesa ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 92

Gugulayon an Sitao o Hantak ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 92

Gugulayon Frijoles --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 93

Gugulayon Tortilla a la Navarra ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 93

Gugulayon Tortillang Bichuelas ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 94

Gugulayon Tortilalng Guisantes ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 94

Gugulayon Tortilla Tokua -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 94

Gugulayon Tomato Catsup No. 1 & 2 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 94

Gugulayon Pagimbak kan Camates ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 96

Gugulayon Conservang Camates -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 96

Gugulayon Pagguibo kan Tugue --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 96

Gugulayon Pagguibo kan Tokua --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 97

Gugulayon Pagguibo kan Toyo ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 97


-H-


Haleang Santol ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 141

Haleang Bayabas -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 141


IV
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
-V-
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
Haleang Sampaloc....................................................................................................................... 141
Haleang Bugna kan Kamagong.......................................................................................................................... 141
Haleang Chico.......................................................................................................................... 142
Haleang Tapayas.......................................................................................................................... 142
Haleang Makopa.......................................................................................................................... 142
Haleang Bayauas asin Santol.......................................................................................................................... 142
Haleang Kahel.......................................................................................................................... 142
Haleang Piña.......................................................................................................................... 143
-K-
Kadunognan sa magna Kasangkapan na Nikelado.......................................................................................................................... 151
Kadunognan sa Panglinig sa Alumino.......................................................................................................................... 152
Kadunognan sa Magna Kalderong Batbat.......................................................................................................................... 152
Kadunognan sa Panglinig kan Plancha.......................................................................................................................... 152
Kadunognan sa Paghahale kan Takla nin Batbat.......................................................................................................................... 153
Kadunognan sa Paglalaba kan Tela na de Lana.......................................................................................................................... 153
Kadunognan sa Paghahale kan Tagiptip sa Gubing.......................................................................................................................... 153
Kadunognan kun Makinom kan Hilo........................................................................................................................... 153
Kadunognan kun Matonok Kamo kan Pakong may Takla....................................................................................................................... 156
Kadunognan sa Marahay na Napaso.......................................................................................................................... 156
Kadunognan sa Marahay na Bolong sa Ponggod.......................................................................................................................... 156
Kadunognan Marahay na Guibohon sa Lanog sa Laman.......................................................................................................................... 157
Kadunognan sa Marahay sa Kublit na Natotong kan Salgang nin Aldao.......................................................................................................................... 157
Kadunognan An Pagpapahale kan Lagnao sa Harong.......................................................................................................................... 157
Kadunognan An Pagguibo kan Hamon.......................................................................................................................... 157
Kadunognan An Pagguibo kan Ketsup.......................................................................................................................... 160
Kadunognan An Madaling Pagguibo kan Tinto.......................................................................................................................... 163
Kadunognan An Pagimbak kan Karne.......................................................................................................................... 163
Kadunognan An Pagimbak kan Gatas.......................................................................................................................... 162
Kadunognan An Pagiimbak kan Frutas.......................................................................................................................... 162
Kadunognan An Pagguibo kan Sabon.......................................................................................................................... 162
Kadunognan An Pagmidmid kan Bagong Sogok.......................................................................................................................... 161
Kadunognan An Pagiimbak kan Sogok.......................................................................................................................... 161
Kending Mangga............................................................................................................................................................................. 148
Kending Santol ............................................................................................................................................................................... 149
Kending Sampaloc ......................................................................................................................................................................... 149
Kending Bayauas ........................................................................................................................................................................... 149
Kending Pili .................................................................................................................................................................................... 149
Kending Ubi .................................................................................................................................................................................... 150
Kakanon.......................................................................................................................................................................................... 118
Kakanon Mamon na may Mantekilya.............................................................................................................................................. 119
Kakanon Mamon na may Vanilla..................................................................................................................................................... 119
Kakanon Bunwelos na Batag.......................................................................................................................................................... 120
Kakanon Cookies na Camote......................................................................................................................................................... 120
Kakanon Cookies na Monggo......................................................................................................................................................... 120
Kakanon An Mamon........................................................................................................................................................................ 121
Kakanon Batty's Cookies................................................................................................................................................................ 121
Kakanon Lemon Pie....................................................................................................................................................................... 122
Kakanon Pineapple Pie.................................................................................................................................................................. 122
Kakanon Coconut Pie..................................................................................................................................................................... 123
Kakanon Leche Plan....................................................................................................................................................................... 124
Kakanon Doughnut Kasatila............................................................................................................................................................ 125


-L-


Lumpia............................................................................................................................................................................................... 62


-M-


Manok na Relleno............................................................................................................................................................................. 48
Manok Morkon.................................................................................................................................................................................. 48
Manok Chop Suey............................................................................................................................................................................. 48
Manok Sukiyaking............................................................................................................................................................................. 50
Manok Picadillong............................................................................................................................................................................. 51
Manok Pesang.................................................................................................................................................................................. 51
Manok Chop Suey na....................................................................................................................................................................... 52
Manok kon Sarsa Mayonesa............................................................................................................................................................ 52
Manok Gallina Favorita..................................................................................................................................................................... 53
Manok Gallina Frita........................................................................................................................................................................... 53


-IV-
MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
Manok Fritong................................................................................................................ 54
Manok Gallina con Gelatina................................................................................................... 55
Manok Luto asin Sogok sa Hurno............................................................................................... 55
Manok sa Lugar kan Pabo...................................................................................................... 56
Manok Baked Chicken Rolls.................................................................................................... 58
Manok Roast Capon............................................................................................................ 58
Manok na may Kasalak na Kalunggay............................................................................................ 60
Manok Stewed Chicken......................................................................................................... 60
Manok Croquetang............................................................................................................. 64
Manok Chicken Entree......................................................................................................... 64
Manok Chicken Curry.......................................................................................................... 67
Manok Arroz a la Valenciana.................................................................................................. 67
Mantekilya Purico........................................................................................................................ 117
Mantekilyang Camote........................................................................................................................ 117
Mantekilya Patatas....................................................................................................................... 117
-P-


Pabo Relleno....................................................................................................................... 59
Pabo Roast Turkey........................................................................................................................ 59
Pansit....................................................................................................................... 62
Pansit Malabon............................................................................................................... 61
-S-


Sarsa Francesa...................................................................................................................... 9
Sarsa Mayonesa...................................................................................................................... 10
Sarsa Linutong............................................................................................................... 10
Sarsa Mayonesa An Pagguibo kan........................................................................................................................... 11
Sarsa Francesa, An Pagguibo kan.............................................................................................. 11
Sira (Lutong Makao) Lapulapu................................................................................................. 69
Sira Asadong Bagnos.......................................................................................................... 70
Sira Lichon na Bagnos........................................................................................................ 71
Sira Croketang Salmon........................................................................................................ 71
―VIII―
MediaWiki:Proofreadpage pagenum templateSira Pescado en Blanco ---------------------71

Sira Tinustang ----------------------------------73

Sira Pescado a la Crema---------------------74

Sira Pescado en Adobo ----------------------74

Sira Pritong -------------------------------------75

Sria Bakalao kon la Crema -----------------76

Sira (Hawaiian Style) -------------------------76

Sira Salmon Loaf No. 1. ---------------------77

Sira Salmon Loaf No. 2 ----------------------77

Sira Tubo na may Bakalao -----------------78

Sira Salmon na Pinagnauan ---------------79

Sira Prescado a la Venegreta --------------79

Sirang Tinusta na may Queso -------------80

Sira Tinustang Lapulapu No. 1 & 2 -------80

Sira Tinostang Apahap -----------------------81

Sira Hasahasa ---------------------------------81

Sira Linutong -----------------------------------82

Sira Pagguibo kan Tinapa -------------------82

Sira na may Sarsa-----------------------------83

Sira Sinigang------------------------------------84

Sopas Morena-----------------------------------26

Sopas Aristocratica----------------------------26

Sopas de Gallina-------------------------------27

Sopas na Sitsaro o Guisantes--------------27

Sopas de Maiz----------------------------------28

Sopas de Patatas------------------------------28

Sopas na Galay (Goy Tong) ----------------29

Sopas na Manok -------------------------------29

Sopas na Pato ----------------------------------30

Sopas (Sukiyaking Japon) -------------------30

Sorbete -------------------------------------------112

Sorbete (Liso)-----------------------------------112

Sorbeteng may Batag-------------------------112

Sorbete Biscuit Blace -------------------------113

Sorbetes sa Chocolate -----------------------113

Sorbete Seis-tres-------------------------------113 MediaWiki:Proofreadpage pagenum templateSorbetes Grape Ambrosia ------------------114

Sorbetes de Lemon No. 1 ------------------114

Sorbete de Lemon No. 2 --------------------115

Sorbetes con Mangga ------------------------115

Sorbete con Vanilla ---------------------------116

Sorbete Vanilla Ice Cream ------------------116

Sorbete con Chocolate No. 1 --------------116

Sorbete con Chocolate No. 2 --------------117 MediaWiki:Proofreadpage pagenum template
Metropolitan Printing Press
___________




PRINTERS
BOOKBINDERS
STATIONERS






Our Motto:

QUALITY AND PROMT SERVICES

___________
P. O. Box 1286, Manila